Een fractie is een politiek samenwerkingsverband tussen parlementsleden met dezelfde politieke overtuiging (christen-democratisch, liberaal, socialistisch, etc.). Vanuit deze overtuiging probeert een fractie invloed uit te oefenen op Europees beleid. De fracties komen voort uit meer dan honderd nationale politieke partijen.

De 754 leden van het Europees Parlement sluiten zich aan bij een fractie, worden een 'niet-ingeschreven' lid, of vormen een nieuwe fractie. Het Europees Parlement telt momenteel zeven fracties en een aantal niet-ingeschreven EP-leden.

EP-leden van politieke partijen binnen de EU verenigen zich dus niet op grond van hun nationaliteit of het land van waaruit ze gekozen zijn, maar op basis van hun gezamenlijke politieke voorkeur.

Verschillende fracties zijn ook verbonden met op Europees niveau georganiseerde partijen, die in het Verdrag worden erkend als "een belangrijke factor voor integratie binnen de Unie. Zij dragen bij tot de vorming van een Europees bewustzijn en tot de uiting van de politieke wil van de burgers van de Unie".

De fracties spelen een essentiële rol bij het functioneren van het Europees Parlement. Zij bepalen welke onderwerpen tijdens een plenaire vergadering worden besproken, zij kunnen ook amendementen (wijzigingsvoorstellen) op verslagen indienen waarover tijdens de plenaire vergadering wordt gestemd. Voorafgaand aan de plenaire zittingen stellen de fracties tijdens de fractievergaderingen hun politieke standpunt vast. De leden kunnen echter niet worden gedwongen het standpunt van de fractie te volgen.

"Fractiecoördinatoren" spelen een belangrijke rol. Zij vormen een aanspreekpunt binnen de fractie voor specifieke politieke onderwerpen en organiseren steun binnen de commissies als er over verslagen moet worden gestemd.

Elke fractie wijst een voorzitter aan. Enkele fracties hebben zelfs twee voorzitters. De fractievoorzitters coördineren hun werkzaamheden in de Conferentie van voorzitters.

De invloed van de fracties blijkt uit het feit dat zij alle kandidaten voor de belangrijke posities leveren, waaronder ook de voorzitter van het Europees Parlement, vicevoorzitters, voorzitters van de commissies en de quaestoren. Het lidmaatschap van een fractie verzekert een parlementslid van meer spreektijd.

• - 

  Fracties regelen hun interne organisatie met behulp van een voorzitter, een bureau en een secretariaat.
• - 

  De zetels (zitplaatsen) van de leden in de grote vergaderzaal worden verdeeld overeenkomstig hun fractielidmaatschap, van links naar rechts, na overeenstemming tussen de fractievoorzitters.
• - 

  Er zijn 25 leden nodig om een fractie te vormen en in een fractie moeten minimaal 7 lidstaten vertegenwoordigd zijn. De leden mogen lid zijn van slechts één fractie. Zo heeft bijvoorbeeld de fractie van de EVP/ED 265 leden, afkomstig uit alle 27 lidstaten van de Europese Unie.
• - 

  Normaal gesproken behoeft het Parlement de politieke verwantschap van leden van een fractie niet te beoordelen. De leden die een fractie oprichten, accepteren per definitie dat er sprake is van onderlinge politieke verwantschap. Alleen als de leden dit ontkennen, moet het Parlement nagaan of de fractie is opgericht in overeenstemming met het Reglement.
• - 

  De oprichting van een fractie moet in een verklaring aan de Voorzitter worden meegedeeld. In deze verklaring moeten de naam van de fractie, de namen van haar leden en de samenstelling van haar bureau worden vermeld. De verklaring van de oprichting van een fractie wordt gepubliceerd in het Publicatieblad van de Europese Unie.
• - 

  Sommige leden zijn van geen enkele fractie lid en in dat geval maken zij deel uit van de niet-ingeschrevenen. Het gaat om ongeveer twintig leden.
• - 

  Voordat in de plenaire vergadering wordt gestemd, behandelen de fracties de verslagen die door de parlementaire commissies worden opgesteld en dienen zij amendementen (wijzigingsvoorstellen) in.
• - 

  Het standpunt van de fractie wordt in overleg vastgesteld; de leden zijn niet verplicht te stemmen. De leden zijn niet verplicht het standpunt van de fractie te volgen.
• - 

  Om hun werkzaamheden te ondersteunen krijgen fracties een toelage om een secretariaat te bekostigen.

Websites (externe links):